ในยุคที่การดูแลสุขภาพเป็นเรื่องสำคัญ การเลือกสารอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกายจึงกลายเป็นสิ่งที่เราใส่ใจกันมากขึ้น และหนึ่งในสารอาหารที่ถูกพูดถึงอย่างกว้างขวางก็คือ “DHA” กรดไขมันจำเป็นที่ไม่ได้มีดีแค่สำหรับเด็ก แต่ยังสำคัญต่อทุกช่วงวัย บทความนี้จะพาคุณไปเจาะลึกถึง DHA ประโยชน์ ที่มีต่อร่างกายในทุกมิติ ตั้งแต่การทำงานของสมองไปจนถึงการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม เพื่อให้คุณเข้าใจและสามารถนำไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างเหมาะสม
หลายคนอาจคุ้นเคยกับคำว่า DHA แต่ความจริงแล้วสารอาหารชนิดนี้มีความสำคัญต่อสุขภาพ การทำความเข้าใจถึง DHA ประโยชน์ และแหล่งที่มา จะช่วยให้เราสามารถวางแผนการดูแลตัวเองและคนที่เรารักได้ดียิ่งขึ้น เรามาดูกันว่า DHA คืออะไร และมีความสำคัญต่อร่างกายของเราอย่างไรบ้าง
DHA หรือ Docosahexaenoic Acid คือกรดไขมันไม่อิ่มตัวเชิงซ้อนชนิดหนึ่งที่จัดอยู่ในกลุ่มของ “กรดไขมันโอเมก้า 3” ซึ่งเป็นกรดไขมันจำเป็น (Essential Fatty Acid) ที่ร่างกายไม่สามารถสร้างขึ้นเองได้ในปริมาณที่เพียงพอ จึงต้องได้รับจากการรับประทานอาหารเป็นหลัก (3) DHA เป็นหน่วยโครงสร้างที่สำคัญของเซลล์ต่างๆ ทั่วร่างกาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสมองและจอประสาทตา ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมสารอาหารชนิดนี้จึงมีความสำคัญต่อการทำงานของระบบประสาทและการมองเห็นอย่างมาก
DHA มีบทบาทสำคัญต่อการทำงานของร่างกายในหลายระบบ มาดูกันว่าประโยชน์เด่นๆ ที่คุณจะได้รับจาก DHA มีอะไรบ้าง
สมองของเรามีไขมัน และ DHA ก็คือไขมันชนิดที่พบมากที่สุดในสมอง DHA มีบทบาทสำคัญต่อการสร้างเซลล์ประสาท การส่งสัญญาณประสาท และการรักษาความยืดหยุ่นของเยื่อหุ้มเซลล์สมอง งานวิจัยหลายชิ้นชี้ให้เห็นว่าการได้รับ DHA อย่างเพียงพอมีความเชื่อมโยงกับการสนับสนุนการทำงานของสมองในด้านความจำ การเรียนรู้ และการคิดวิเคราะห์ ทั้งในวัยผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ (5)
DHA เป็นองค์ประกอบหลักของจอประสาทตา (Retina) และพบว่ากรดไขมันโอเมก้า-3 อาจช่วยลดความเสี่ยงต่อโรคต้อหินได้ (5)
ในช่วงตั้งครรภ์และช่วงให้นมบุตร DHA เป็นสารอาหารที่จำเป็นอย่างยิ่งต่อการพัฒนาสมอง ระบบประสาท และดวงตาของทารก การได้รับ DHA ที่เพียงพอของคุณแม่จะถูกส่งต่อไปยังลูก ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของพัฒนาการและการเรียนรู้ในอนาคต (4)
กรดไขมันโอเมก้า 3 มีประโยชน์มากมายต่อสุขภาพหัวใจและหลอดเลือดของคุณ ประโยชน์สำคัญอย่างหนึ่งคือช่วยลดระดับไตรกลีเซอไรด์ ในเลือด การมีไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูงเกินไป ( ภาวะไตรกลีเซอไรด์ ในเลือดสูง ) จะเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะหลอดเลือดแดงแข็งซึ่งอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือดสมอง ดังนั้นการควบคุมระดับไตรกลีเซอไรด์จึงเป็นสิ่งสำคัญ นอกจากนี้ โอเมก้า 3 ยังอาจช่วยเพิ่มระดับคอเลสเตอรอล HDL (คอเลสเตอรอลดี)และลดความดันโลหิตได้ อีกด้วย (6)
การทบทวนงานวิจัย 26 ชิ้นในปี 2019 เกี่ยวกับระดับและการเสริมกรดไขมันไม่อิ่มตัวเชิงซ้อนในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า “แสดงให้เห็นถึงผลดีโดยรวมของกรดไขมันไม่อิ่มตัวเชิงซ้อนโอเมก้า-3 ต่ออาการของโรคซึมเศร้า (4)
นอกจากนี้ DHA ยังช่วยลดระดับการอักเสบในร่างกายได้อีกด้วย การอักเสบนั้นเกี่ยวข้องกับโรคเรื้อรังหลายชนิดที่เกิดขึ้นตามวัย ในการศึกษาหนึ่งพบว่า การบริโภค DHA ช่วยลดอาการของโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ได้ถึง 28% การอักเสบยังเกี่ยวข้องกับโรคหัวใจ ดังนั้นการลดการอักเสบอาจช่วยลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจได้เช่นกัน (5)
คุณสามารถเพิ่ม DHA ให้กับร่างกายได้จากแหล่งอาหารตามธรรมชาติหลากหลายชนิด ดังนี้
โอเมก้า 3 คือชื่อกลุ่มของกรดไขมันชนิดหนึ่ง ส่วน DHA เป็นชนิดย่อยที่อยู่ในกลุ่มโอเมก้า 3 เปรียบเสมือน “ผลไม้” คือโอเมก้า 3 ส่วน “ส้ม” ก็คือ DHA นั่นเอง กรดไขมันหลักๆ ในกลุ่มโอเมก้า 3 ที่สำคัญคือ DHA, EPA (Eicosapentaenoic Acid) และ ALA (Alpha-Linolenic Acid)
2.EPA ประโยชน์ต่างจาก DHA ไหม?
แม้จะอยู่ในกลุ่มโอเมก้า 3 เหมือนกัน แต่ EPA และ DHA ก็มีประโยชน์เด่นที่แตกต่างกันเล็กน้อย DHA จะโดดเด่นในเรื่องการเป็นโครงสร้างหลักของสมองและดวงตา ในขณะที่ EPA จะมีบทบาทเด่นในเรื่องการบรรเทาการอักเสบและสนับสนุนสุขภาพหัวใจและหลอดเลือด อย่างไรก็ตาม ทั้งสองชนิดมักทำงานร่วมกันเพื่อส่งเสริมสุขภาพโดยรวม
โดยทั่วไปแล้ว DHA มีความปลอดภัยสูงเมื่อได้รับจากอาหาร แต่การรับประทานในรูปแบบอาหารเสริมในปริมาณที่สูงเกินไป แต่อย่างไรก็ตาม DHA มีส่วนช่วยลดความดันโลหิต ซึ่งในหลายกรณีเป็นสิ่งที่ดีต่อสุขภาพ อย่างไรก็ตาม ในคนที่มีความดันโลหิตปกติถึงต่ำโดยเฉลี่ย DHA อาจทำให้ความดันโลหิตลดลงมากเกินไปจนนำไปสู่ภาวะความดัน โลหิตต่ำ ได้ (5)
แม้ว่าระดับ DHA และกรดไขมันโอเมก้า 3 อื่นๆ ในเลือดจะเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วเมื่อคุณรับประทานอาหารเสริม แต่คุณอาจไม่เห็นผลลัพธ์ในทันที ผลลัพธ์ยังขึ้นอยู่กับอาการหรือสภาวะที่คุณหวังจะบรรเทาด้วยอาหารเสริม DHA คุณอาจเห็นการเปลี่ยนแปลงในอารมณ์หรือความเจ็บปวดระหว่าง 6 สัปดาห์ถึง 6 เดือนหลังจากเริ่มรับประทานอาหารเสริม DHA (4)
ไม่มีการกำหนดค่าปริมาณที่แนะนำต่อวันหรือระดับปริมาณที่เหมาะสมของ DHA อย่างเป็นทางการ ยกเว้นในทารกอายุต่ำกว่า 1 ปี (ซึ่งควรได้รับกรดไขมันโอเมก้า 3 รวม 0.5 กรัมต่อวัน) (4)
DHA เป็นกรดไขมันโอเมก้า 3 ที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อสุขภาพในทุกช่วงวัย ด้วยประโยชน์ที่ครอบคลุมตั้งแต่การเป็นโครงสร้างหลักและสนับสนุนการทำงานของสมองและดวงตา ไปจนถึงการช่วยดูแลสุขภาพหัวใจ บรรเทาการอักเสบ และส่งเสริมคุณภาพการนอนหลับ การใส่ใจรับประทานอาหารที่เป็นแหล่งของ DHA เช่น ปลาทะเลน้ำลึก หรือพิจารณาอาหารเสริมเป็นทางเลือกภายใต้คำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญ จะเป็นอีกหนึ่งวิธีที่ช่วยดูแลสุขภาพของคุณและคนที่คุณรักได้อย่างยั่งยืน
อ่านบทความเพิ่มเติมได้ที่: Krill Oil
*บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ข้อมูลเบื้องต้นเท่านั้น ไม่ได้มีเจตนาในการให้คำแนะนำทางการแพทย์, การวินิจฉัย, หรือการรักษา หากมีข้อกังวลหรือคำถามเกี่ยวกับสุขภาพ ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญเสมอ
